皇家金边大学学生发表泰柬海域争端学术观点 强调国际法治

[English Below] ទស្សនៈរបស់និស្សិត DIR-IISPP របស់សាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទភ្នំពេញ ជុំវិញបញ្ហាដែនសមុទ្រកម្ពុជា-ថៃ និងការប្រកាន់ខ្ជាប់ច្បាប់អន្តរជាតិ កាលពីព្រឹកថ្ងៃទី៦ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ និស្សិតពីររូប កញ្ញា ឃឹម ជាសោភា និងកញ្ញា សម្ភស្ស កន្និថា មកពីដេប៉ាតឺម៉ង់ទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ (DIR) នៃវិទ្យាស្ថានសិក្សាអន្តរជាតិ និងគោលនយោបាយសាធារណៈ (IISPP) សាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទភ្នំពេញ បានចូលរួមចែករំលែកទស្សនៈរបស់ខ្លួនជុំវិញចំណាត់ការរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ក្នុងការប្រកាន់ខ្ជាប់នូវច្បាប់អន្តរជាតិ និងការប្រើប្រាស់យន្តការផ្សះផ្សាជាកាតព្វកិច្ច (Compulsory Conciliation) ខណៈដែលភាគីថៃសម្រេចចិត្តលុបចោលអនុស្សរណៈនៃការយោគយល់គ្នាឆ្នាំ២០០១ (MoU 44) ជាឯកតោភាគី។ ទស្សនៈសំខាន់ៗដែលបានលើកឡើងរួមមាន៖ • ការវាយតម្លៃលើការលុបចោល MoU 2001 (MoU44) ពីសំណាក់ភាគីថៃ៖ និស្សិតយល់ឃើញថា ការប៉ុនប៉ងលុបចោលកិច្ចព្រមព្រៀងនេះ គឺជាការដើរថយក្រោយនៃយន្តការទូតទ្វេភាគី។ ទង្វើនេះធ្វើឱ្យបាត់បង់ក្របខណ្ឌគតិយុត្តដែលមានស្រាប់សម្រាប់ការចរចាអភិវឌ្ឍន៍រួម (JDA) និងរុញច្រានបញ្ហាវិវាទនេះឱ្យកាន់តែមានភាពស្មុគស្មាញ និងតានតឹងជាងមុន។ • សារៈសំខាន់នៃយន្តការអន្តរជាតិ៖ និស្សិតបានសង្កត់ធ្ងន់ថា ជម្រើសរបស់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាដែលសម្រេចប្រើយន្តការអន្តរជាតិ (ដូចជាតុលាការអន្តរជាតិ ឬយន្តការផ្សះផ្សាតាមបែបចាប់បង្ខំ ក្រោមច្បាប់សមុទ្រ UNCLOS) មានភាពចាំបាច់ និងមានសារៈសំខាន់បំផុត។ យន្តការនេះផ្តល់នូវការដោះស្រាយតាមបែបអព្យាក្រឹត និងផ្អែកលើភស្តុតាងច្បាស់លាស់ ដែលជួយការពាររដ្ឋអំណាចតូចពីការគាបសង្កត់ផ្នែកនយោបាយពីរដ្ឋដែលមានអំណាចធំជាង។ • ការគាំទ្រចំពោះជំហរស្របច្បាប់របស់កម្ពុជា៖ និស្សិតទាំងពីររូបបានបង្ហាញការ គាំទ្រយ៉ាងពេញទំហឹង ចំពោះការប្រកាន់ខ្ជាប់របស់កម្ពុជាលើច្បាប់អន្តរជាតិ។ មូលហេតុនៃការគាំទ្រនេះ គឺដោយសារការប្រើប្រាស់ច្បាប់អន្តរជាតិជាខែល គឺជាយុទ្ធសាស្ត្រដ៏ឆ្លាតវៃ និងត្រឹមត្រូវបំផុតក្នុងការការពារអធិបតេយ្យភាពជាតិដោយសន្តិវិធី ព្រមទាំងលើកកម្ពស់កិត្យានុភាពរបស់កម្ពុជាជាប្រទេសដែលគោរពសណ្តាប់ធ្នាប់អន្តរជាតិដោយផ្អែកលើច្បាប់ (Rule-based order)។ Perspectives of DIR-IISPP Students of the Royal University of Phnom Penh on the Cambodia-Thailand Maritime Dispute and the Adherence to International Law On the morning of May 6, 2026, two students Ms. KHIM CHEASOOPHEA and SAMPHORS KANITHA from the Department of International Relations (DIR) of the Institute of International Studies and Public Policy (IISPP) at the Royal University of Phnom Penh shared their perspectives on the Cambodian government's actions regarding its adherence to international law and the use of Compulsory Conciliation, following the Thai side's unilateral decision to cancel the 2001 Memorandum of Understanding (MoU 44). Key perspectives raised include: • Assessment of Thailand's Cancellation of MoU 2001 (MoU 44): The students view the nullification of this agreement as a step backward for bilateral diplomatic mechanisms. This action eliminates the existing legal framework for Joint Development Area (JDA) negotiations and pushes the dispute to become more complicated and tense than before. • The Importance of International Mechanisms: The students emphasized that the Cambodian government's choice to utilize international mechanisms (such as international courts or compulsory conciliation under the UNCLOS maritime law) is necessary and of utmost importance. This mechanism provides a neutral, evidence-based resolution that helps protect small states from political coercion by more powerful nations. • Support for Cambodia's Legal Stance: Both students expressed their full support for Cambodia's firm adherence to international law. The reasoning behind this support is that using international law as a shield is the smartest and most righteous strategy to peacefully safeguard national sovereignty, while also elevating Cambodia's prestige as a nation that respects a rule-based international order. #RUPP #IISPP #DIR Official Platforms: 🌐 | Website: [IISPP Website](http://www.rupp.edu.kh/iispp/dir/) 🌐 | Facebook: [Department of International Relations](https://www.facebook.com/share/1AukX4inf1/?mibextid=wwXIfr)​ 🌐 | Telegram: [IISPP Telrgram](https://t.me/DIRInfo_IISPP_RUPP)